ડાબેરી નેતા લુલા દા સિલ્વાએ બ્રાઝિલમાં રાષ્ટ્રપતિની ચૂંટણીમાં વિજય મેળવ્યો છે. ચૂંટણી જંગમાં જાયર બોલ્સોનારોને હરાવીને, તેઓ 80 વર્ષની વયે ચોથી વખત દેશના રાષ્ટ્રપતિ બનશે. બ્રાઝિલના મીડિયા અને મતદાન સંસ્થા 'ડેટાફોલ્હા' (Datafolha) ના અંદાજો મુજબ, 99.97 ટકા મતોની ગણતરી થતાં, લુલાએ કુલ માન્ય મતોના 51.76 ટકા મેળવ્યા, જ્યારે જાયર બોલ્સોનારોને 48.24 ટકા મત મળ્યા.
બ્રાઝિલના લોકશાહી ઇતિહાસમાં એક રેકોર્ડ
ભૂતપૂર્વ ફેક્ટરી કામદાર અને 'વર્કર્સ પાર્ટી'ના સભ્ય લુલા, આ જીત સાથે, રાષ્ટ્રપતિ પદ પર સૌથી લાંબો સમય રહેનારા બીજા નેતા બનશે—તેમનાથી આગળ માત્ર ગેટુલિયો વર્ગાસ છે. તેમના આગામી કાર્યકાળના અંત સુધીમાં, સત્તા પર તેમનો કુલ સમયગાળો 16 વર્ષ સુધી પહોંચી જશે, જે બ્રાઝિલના લોકશાહી ઇતિહાસમાં એક રેકોર્ડ સ્થાપિત કરશે.
પ્રથમ રાઉન્ડમાં બીજા સ્થાને રહ્યા હોવા છતાં ચૂંટણી જીત્યા
લુલાનો આ વિજય એવા સમયે થયો છે જ્યારે મોંઘવારી, જીવનનિર્વાહના વધતા ખર્ચ, ગુનાખોરી અને ભ્રષ્ટાચાર જેવા મુદ્દાઓ ચૂંટણી પ્રચારના કેન્દ્રસ્થાને હતા. CNNના અહેવાલ મુજબ, 1989માં પ્રત્યક્ષ રાષ્ટ્રપતિ ચૂંટણીની પ્રક્રિયા ફરી શરૂ થયા પછી, આ પ્રથમ વખત છે જ્યારે કોઈ ઉમેદવાર પ્રથમ રાઉન્ડમાં બીજા સ્થાને રહ્યા હોવા છતાં રાષ્ટ્રપતિ પદ જીત્યા હોય. લુલા અગાઉ 2003થી 2010 સુધી બ્રાઝિલના રાષ્ટ્રપતિ રહી ચૂક્યા છે.
બ્રાઝિલની સાર્વભૌમત્વ અને સ્વતંત્ર વિદેશ નીતિ પર ભાર
આ વખતે લુલાને કઠિન સ્પર્ધાનો સામનો કરવો પડ્યો હતો, જેમાં મોંઘવારી અને સુરક્ષા સંબંધિત ચિંતાઓ મુખ્ય હતી. જાયર બોલ્સોનારોએ ગુનાખોરી સામે કડક વલણ અપનાવવાનું અને ખાદ્ય પદાર્થોના ભાવ ઘટાડવાનું વચન આપ્યું હતું. બીજી તરફ, લુલાએ બ્રાઝિલની સાર્વભૌમત્વ અને સ્વતંત્ર વિદેશ નીતિ પર ભાર મૂક્યો હતો. બંને રાષ્ટ્રપતિ પદના ઉમેદવારો પર ભ્રષ્ટાચારના આરોપો લાગ્યા હતા, જેમાં તેમના પરિવારના સભ્યો અને સહયોગીઓ પણ સંડોવાયેલા હતા. લુલાએ ભ્રષ્ટાચારના કેસોના સંબંધમાં એક વર્ષથી વધુ સમય જેલમાં વિતાવ્યો હતો, પરંતુ પાછળથી તે આરોપો રદ કરવામાં આવ્યા હતા.
લુલાની જીતની શું અસર થશે?
રવિવારે યોજાયેલી નિર્ણાયક ચૂંટણી (run-off election) ના પરિણામો અત્યંત તણાવપૂર્ણ દિવસ બાદ સામે આવ્યા. બંને ઉમેદવારો દ્વારા ચૂંટણી અધિકારીઓને છેલ્લી ઘડીએ કરવામાં આવેલી વિનંતીઓને પગલે મતદાનનો સમય બે કલાક લંબાવવામાં આવ્યો હતો. CNN ના અહેવાલ મુજબ, લુલાની જીતની અસર બ્રાઝિલની સરહદોની બહાર પણ જોવા મળશે. તેમના નેતૃત્વ હેઠળ, લેટિન અમેરિકાના આ સૌથી મોટા રાષ્ટ્ર દ્વારા વધુ સ્વતંત્ર વિદેશ નીતિ અપનાવવામાં આવે તેવી અપેક્ષા છે. લુલાએ બ્રાઝિલની સાર્વભૌમત્વના મહત્વ પર ભાર મૂક્યો છે, સાથે જ તેમણે 'ગ્લોબલ સાઉથ' (વિકાસશીલ રાષ્ટ્રો) અને ચીન સાથે ગાઢ સંબંધો બાંધવાની હિમાયત કરી છે.
લુલાની રાજકીય સફર
લુલાએ ૧૯૭૦ના દાયકામાં એક યુનિયન નેતા તરીકે પોતાની રાજકીય કારકિર્દીની શરૂઆત કરી હતી. ત્યારબાદ તેમણે 'વર્કર્સ પાર્ટી' (Workers' Party) ની સ્થાપનામાં મદદ કરી. તેઓ આ પક્ષના ઉમેદવાર તરીકે ત્રણ વખત રાષ્ટ્રપતિ પદ માટે ચૂંટણી લડ્યા અને આખરે ૨૦૦૨માં વિજયી થયા. ચાર વર્ષ બાદ તેઓ ફરીથી ચૂંટાયા હતા. ૨૦૧૦માં તેમના સ્થાને દિલ્મા રુસેફ આવ્યા—જેઓ તેમના જ મંત્રીમંડળના મંત્રી હતા—અને તેઓ પોતે ૨૦૧૪માં ફરીથી ચૂંટાયા હતા. નોંધનીય છે કે, બ્રાઝિલના રાષ્ટ્રપતિ લુઇઝ ઇનાસિયો લુલા દા સિલ્વા ફેબ્રુઆરી મહિનામાં AI સમિટમાં ભાગ લેવા માટે દિલ્હી આવ્યા હતા. નવી દિલ્હી એરપોર્ટ પર વિદેશ રાજ્ય મંત્રી પવિત્રા માર્ગેરીટાએ તેમનું સ્વાગત કર્યું હતું.
