શું તમે ક્યારેય નોંધ્યું છે કે તમે તમારા મિત્રો સાથે કોઈ બાબત વિશે વાત કરો છો, અને થોડા સમય પછી તે જ વસ્તુ તમારા Facebook અથવા Instagram ફીડમાં દેખાવા લાગે છે? જો હા, તો સમજો કે સોશિયલ મીડિયા એપ્લિકેશનો ફક્ત તમારી પોસ્ટ્સ પર જ નહીં પરંતુ તમારી સમગ્ર જીવનશૈલી પર નજર રાખી રહી છે. અમે આ કારણ વગર નથી કહી રહ્યા. આ વાત એક રિપોર્ટમાં સામે આવી છે. જેમાં દાવો કરવામાં આવ્યો છે કે કયા સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ તમારા પર નજર રાખે છે અને તેઓ કેવી રીતે કાર્ય કરે છે.
રિપોર્ટમાં ચોંકાવનારો ખુલાસો
યુકેની એક રિસર્ચ ફર્મ એપ્ટેકોના રિપોર્ટ અનુસાર, Facebook, Instagram અને YouTube જેવા પ્લેટફોર્મ સહિત ઘણી લોકપ્રિય એપ્લિકેશનો વપરાશકર્તાઓની દરેક ગતિવિધિ પર ચૂપચાપ નજર રાખે છે. આ એપ્લિકેશનો તમારા ક્લિક્સ, તમારી પસંદગીઓ, તમારા સ્થાન અને તમારા રાજકીય વિચારોને પણ ટ્રેક કરે છે.
કઈ એપ્લિકેશનો જાસૂસીમાં સામેલ છે?
તમને જાણીને નવાઈ લાગશે કે તમે તમારા રોજિંદા જીવનમાં જે એપ્સનો ઉપયોગ કરો છો તે આ યાદીમાં શામેલ છે. આમાં ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, થ્રેડ્સ (મેટાની એપ્સ), લિંક્ડઇન, પિન્ટરેસ્ટ, એમેઝોન, એલેક્સા, યુટ્યુબ, એક્સ (અગાઉ ટ્વિટર) અને પેપાલનો સમાવેશ થાય છે.
આ એપ્સ દ્વારા, તમારી બ્રાઉઝિંગ પેટર્ન, નાણાકીય વિગતો, ઉપકરણ માહિતી અને તમારી સંપર્ક સૂચિ પણ રેકોર્ડ કરવામાં આવે છે. આ માહિતીનો ઉપયોગ તમારી ડિજિટલ પ્રોફાઇલ તૈયાર કરવા માટે થાય છે, જે કંપનીઓ માટે તમારા વર્તનને સમજવામાં સરળ બનાવે છે.
આનાથી તમારા માટે શું જોખમ છે?
કેટલાક લોકો કહી શકે છે કે આ ડેટા ફક્ત વપરાશકર્તા અનુભવને સુધારવા માટે લેવામાં આવે છે, પરંતુ વાસ્તવિકતા આનાથી તદ્દન અલગ છે. આ માહિતીની મદદથી, કંપનીઓ ફક્ત તમારી લાગણીઓને જ સમજી શકતી નથી પણ તેનો ઉપયોગ ઇચ્છિત રીતે પણ કરી શકે છે.
કેમ્બ્રિજ એનાલિટિકા કૌભાંડને જ લો. આમાં, સોશિયલ મીડિયા ડેટાના આધારે લાખો લોકોના રાજકીય અભિપ્રાય જાણવાનો પ્રયાસ કરવામાં આવ્યો હતો. આ બાબત વિશે ઘણી ચર્ચા થઈ હતી. આ ડેટાનો ઉપયોગ 2016 માં યોજાયેલી યુએસ ચૂંટણીઓમાં કરવામાં આવ્યો હતો.
તમારી જાતને કેવી રીતે સુરક્ષિત કરવી?
જો તમે આ એપ્સનો ઉપયોગ કરવા માંગતા હોવ પણ તમારી ગોપનીયતાનું રક્ષણ કરવા માંગતા હોવ, તો આ સરળ ટિપ્સ અનુસરો. એપ ઇન્સ્ટોલ કરતી વખતે, દરેક પરવાનગી કાળજીપૂર્વક વાંચો. જોયા વિના કોઈપણ પરવાનગી આપશો નહીં. જરૂર પડે ત્યારે જ કેમેરા, માઇક્રોફોન અને સ્થાન જેવી પરવાનગીઓ આપો. ફોન સેટિંગ્સમાં જાઓ અને આ એપ્સની પરવાનગીઓની સમીક્ષા કરો. કારણ વગર એપ્સને બેકગ્રાઉન્ડ એક્સેસ આપવાનું ટાળો. પ્લેસ્ટોર અથવા એપસ્ટોર પર જાઓ અને ડેટા પ્રેક્ટિસ વિભાગ વાંચો. જ્યારે પણ તમે કોઈપણ એપ ઇન્સ્ટોલ કરો છો, ત્યારે તેને ફક્ત સત્તાવાર પ્લેટફોર્મ પરથી જ કરો. આ સિવાય, તેની સમીક્ષા અને રેટિંગ પર ચોક્કસપણે ધ્યાન આપો.
