Garuda Puran: ઘણીવાર જોવા મળે છે કે વ્યક્તિના મૃત્યુ પછી અંતિમ સંસ્કાર માટે પુરુષો જવાબદાર હોય છે. સ્ત્રીઓને સામાન્ય રીતે સ્મશાનમાં જવાની મનાઈ માનવામાં આવે છે, પરંતુ શું શાસ્ત્રોમાં સ્ત્રીઓને અગ્નિસંસ્કાર કરવાની મનાઈ છે? શું ગરુડ પુરાણમાં આ સ્પષ્ટ રીતે કહેવામાં આવ્યું છે? ચાલો જાણીએ કે ગરુડ પુરાણમાં સ્ત્રીઓ દ્વારા અગ્નિસંસ્કાર કરવા વિશે શું વર્ણન છે.
ગરુડ પુરાણ 18 મહાપુરાણોમાંનું એક છે. ગરુડ પુરાણ જન્મથી મૃત્યુ સુધીની આત્માની યાત્રાનું વિગતવાર વર્ણન કરે છે. ગરુડ પુરાણ અંતિમ સંસ્કારોની પણ ચર્ચા કરે છે. અંતિમ સંસ્કારનો મુદ્દો ગરુડ પુરાણના પ્રેતા ખંડના અધ્યાય 8 માં ઉલ્લેખિત છે. આ અધ્યાયમાં, ભગવાન વિષ્ણુ ગરુડને સમજાવે છે કે વ્યક્તિના મૃત્યુ પછી અંતિમ સંસ્કાર કરવાનો અધિકાર કોને છે.
ભગવાન વિષ્ણુએ ગરુડને શું કહ્યું?
ભગવાન વિષ્ણુએ સમજાવ્યું કે પુત્રો, પૌત્રો અને પ્રપૌત્રો, એટલે કે, વંશજોની આગામી પેઢીઓ, પહેલા અંતિમ સંસ્કાર કરે છે. ફક્ત તેમને જ અંતિમ સંસ્કાર કરવાનો અધિકાર છે. જો તેઓ હાજર ન હોય, તો ભાઈઓ, તેમના પુત્રો અને તેમના વંશજો અંતિમ સંસ્કાર કરી શકે છે. આ ઉપરાંત, એક જ કુળમાં જન્મેલા સંબંધીઓ પણ અંતિમ સંસ્કાર કરી શકે છે.
શું સ્ત્રીઓ અંતિમ સંસ્કાર કરી શકે છે?
ભગવાન વિષ્ણુ ગરુડને આગળ કહે છે કે સ્ત્રીઓ, જેમ કે પત્નીઓ, પુત્રીઓ અથવા બહેનો, ફક્ત ત્યારે જ અંતિમ સંસ્કાર કરી શકે છે જો પરિવારમાં કોઈ પુરુષ સભ્ય ન હોય. જો કે, જો પરિવારમાં કોઈ સંબંધી હાજર ન હોય, તો સમાજના વડાને મૃતક માટે અંતિમ સંસ્કાર કરવાનો અધિકાર છે. આ સ્પષ્ટપણે દર્શાવે છે કે શાસ્ત્રોમાં ક્યાંય પણ સ્ત્રીઓને અંતિમ સંસ્કાર કરવાની મનાઈ નથી.
સ્ત્રીઓને સ્મશાનમાં જવાની મંજૂરી ન આપવી અથવા તેમને અંતિમ સંસ્કાર કરવાથી અટકાવવા એ ફક્ત એક સામાજિક રિવાજ છે. આ કોઈ ધાર્મિક પ્રથા નથી. આ પરંપરા સમય જતાં સ્થાપિત થઈ છે.
( સ્પષ્ટિકરણ : આ સમાચારમાંની માહિતી ધાર્મિક માન્યતાઓ અને સામાન્ય માહિતી પર આધારિત છે. અમદાવાદ એક્સપ્રેસ તેની પુષ્ટિ કરતું નથી.)
