જો તમે ગૂગલ, એપલ, ફેસબુક અથવા ટેલિગ્રામ જેવા પ્લેટફોર્મનો ઉપયોગ કરો છો, તો આ માહિતી તમારા માટે ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ છે. ભારત સરકારની સાયબર સુરક્ષા એજન્સી CERT-IN (ઇન્ડિયન કમ્પ્યુટર ઇમરજન્સી રિસ્પોન્સ ટીમ) એ એક એડવાઇઝરી જારી કરી છે. જેમાં કહેવામાં આવ્યું છે કે વિશ્વભરમાં ૧૬ અબજથી વધુ પાસવર્ડ લીક થયા છે.
આ પાસવર્ડ ડાર્ક વેબ પર વેચાઈ રહ્યા છે અને તે તમારી ડિજિટલ ઓળખ, બેંક એકાઉન્ટ, ઇમેઇલ અને સોશિયલ મીડિયા પ્રોફાઇલને જોખમમાં મૂકી શકે છે.
આખો મામલો શું છે?
ગુગલ, એપલ, ફેસબુક અને ટેલિગ્રામ જેવા મોટા પ્લેટફોર્મના પાસવર્ડ ઓનલાઈન લીક થયા છે. આ પાસવર્ડ ડાર્ક વેબ પર વેચાઈ રહ્યા છે, જેના કારણે હેકર્સ તમારા એકાઉન્ટનો દુરુપયોગ કરી શકે છે. CERT-IN એ તેને સાયબર ઇમરજન્સી ગણાવી છે અને તમામ ઇન્ટરનેટ યુઝર્સને તાત્કાલિક સાવધ રહેવા કહ્યું છે.
આનાથી શું ખતરો છે?
તમારી ઓળખ ચોરી થઈ શકે છે. બેંક કે સોશિયલ મીડિયા એકાઉન્ટ હેક થઈ શકે છે. તમે ફિશિંગનો શિકાર બની શકો છો. કોઈપણ તમારી અંગત વિગતોનો દુરુપયોગ કરી શકે છે.
આ બાબતો પર ખાસ ધ્યાન આપો
તાત્કાલિક પાસવર્ડ બદલો
તમારા બધા મહત્વપૂર્ણ એકાઉન્ટ્સ (ગુગલ, એપલ, ફેસબુક, ટેલિગ્રામ વગેરે) ના પાસવર્ડ તાત્કાલિક બદલો. ઘણી જગ્યાએ એક જ પાસવર્ડનો ઉપયોગ કરશો નહીં.
મજબૂત પાસવર્ડ બનાવો
પાસવર્ડમાં અક્ષરો (A-Z), નંબરો (0-9), અને ખાસ અક્ષરો (@,#,$) શામેલ કરવાનું ભૂલશો નહીં. ઉદાહરણ તરીકે, તમે R@ghav!231 જેવું કંઈક રાખી શકો છો.
2-ફેક્ટર ઓથેન્ટિકેશન (2FA)
આ સુવિધા તમારા એકાઉન્ટને બેવડી સુરક્ષા આપે છે. લોગ ઇન કરતી વખતે, તમારા મોબાઇલ પર એક OTP આવશે જેથી બીજું કોઈ તમારું એકાઉન્ટ ખોલી ન શકે.
શંકાસ્પદ ઇમેઇલ્સ અને લિંક્સ ટાળો
કોઈપણ અજાણ્યા ઇમેઇલ અથવા લિંક પર ક્લિક કરશો નહીં, ખાસ કરીને જ્યારે તે પાસવર્ડ અથવા વ્યક્તિગત માહિતી માંગી રહી હોય.
પાસવર્ડ મેનેજરનો ઉપયોગ કરો
જો તમને પાસવર્ડ યાદ રાખવામાં મુશ્કેલી પડતી હોય, તો પાસવર્ડ મેનેજર એપ્લિકેશનનો ઉપયોગ કરો. તમે ગૂગલ પાસવર્ડ મેનેજર, બિટવર્ડન, 1પાસવર્ડનો ઉપયોગ કરી શકો છો.
