દાત કાલી મંદિર : દાત કાલી મંદિર ઉત્તરાખંડની રાજધાની દેહરાદૂન નજીક આવેલું છે. દેહરાદૂનથી મંદિરનું અંતર ફક્ત 7 કિલોમીટર છે. એવું માનવામાં આવે છે કે માતાના આ ચમત્કારિક મંદિરમાં લગભગ 100 વર્ષથી શાશ્વત જ્યોત સતત પ્રજ્વલિત છે. નવરાત્રી નિમિત્તે અહીં મોટી સંખ્યામાં ભક્તો પહોંચે છે. ઉપરાંત, ભક્તો દર શનિવારે માતા દેવીના દર્શન કરવા આવે છે. આજે, આ લેખમાં, અમે તમને માતાના આ મંદિર સાથે જોડાયેલી માન્યતાઓ અને ઇતિહાસ વિશે માહિતી આપીશું.
દાત કાલી મંદિરનો ઇતિહાસ
દાત કાલી મંદિરની સ્થાપના લગભગ 219 વર્ષ પહેલાં શિવાલિક પર્વતોમાં થઈ હતી. ત્યારે દાત કાલી માતાનું નામ મા ઘાટવાલી હતું. જોકે, ૧૮૦૪ માં, દેહરાદૂન નજીક મંદિરની પુનઃસ્થાપના કરવામાં આવી અને મા ઘાટેવાલી પરથી, દેવી દાત કાલી મા તરીકે જાણીતી થઈ.
માતાનો ચમત્કાર જોઈને અંગ્રેજો પણ દંગ રહી ગયા
એવું માનવામાં આવે છે કે બ્રિટિશ કાળમાં જ્યારે સહારનપુર રોડ પર ટનલ બનાવવામાં આવી રહી હતી, ત્યારે ઘણા પ્રયાસો પછી પણ ટનલ બનાવી શકાઈ ન હતી. જ્યારે પણ કામદારો ટનલમાંથી કાટમાળ દૂર કરતા, ત્યારે કાટમાળ ફરીથી ત્યાં ભરાઈ જતો. આ બધું જોઈને બ્રિટિશ અધિકારીઓ, કારીગરો તેમજ આસપાસના લોકો ચિંતિત થઈ ગયા. એવું માનવામાં આવે છે કે પછી મા ઘાટેવાલી મંદિરના પૂજારીના સ્વપ્નમાં આવી અને તેમને ટનલ પાસે પોતાનું મંદિર સ્થાપિત કરવા કહ્યું. આ પછી, ૧૮૦૪ માં, મહંત સુખબીર ગુસૈન દ્વારા ટનલ પાસે મંદિરની સ્થાપના કરવામાં આવી. મંદિરની સ્થાપના પછી તરત જ, ટનલનું કામ સરળતાથી પૂર્ણ થયું જેણે સ્થાનિક લોકો અને બ્રિટિશ અધિકારીઓને આશ્ચર્યચકિત કરી દીધા.
તેથી નામ દતકાલી પડ્યું
ઉત્તરાખંડના જે વિસ્તારમાં આ મંદિર આવેલું છે, ત્યાં આ ટનલને દાત પણ કહેવામાં આવે છે. ટનલના નિર્માણમાં ભક્તોને માતા કાલીનો સહયોગ મળ્યો હતો, તેથી ઘાટેવાલી માતાનું નામ દાતા કાલી પડ્યું.
તે વાહનોની દેવી તરીકે પણ પ્રખ્યાત છે
દહેરાદૂનથી હરિદ્વાર, ઋષિકેશ જતા મુસાફરો માટે દાતા કાલી મંદિર એક મહત્વપૂર્ણ સ્ટોપ છે. મોટાભાગના વાહનચાલકો અહીં પોતાના વાહનો રોકે છે અને માતા દેવીના આશીર્વાદ લીધા પછી જ આગળ વધે છે. એવું માનવામાં આવે છે કે મંદિરમાંથી લેવામાં આવેલી ચુનરી વાહન અને તેના ચાલકનું પણ રક્ષણ કરે છે. ઘણા લોકો અહીં નવા વાહનની પૂજા કરવા માટે પણ આવે છે. એવું માનવામાં આવે છે કે મા દત કાલી પોતાના ભક્તોને તમામ પ્રકારના માર્ગ અકસ્માતોથી પણ રક્ષણ આપે છે. એટલા માટે મા દત કાલીને વાહનોની દેવી તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે.
પ્રસાદ અને ભેટ
દત કાલી માતાના મંદિરમાં, ભક્તો નાળિયેર, ચુનરી અને અન્ય પૂજા સામગ્રી ચઢાવે છે. અહીં મળતો પ્રસાદ ભક્તોમાં ખાસ લોકપ્રિય છે.
ખાસ પૂજા
ચૈત્ર અને શારદા નવરાત્રીની સાથે, દર શનિવારે દત કાલી મંદિરમાં ખાસ પૂજાનું પણ આયોજન કરવામાં આવે છે. એવી માન્યતા છે કે અહીં કરેલી ઇચ્છાઓ પૂર્ણ થાય છે. મા કાલીના આશીર્વાદથી, લગ્ન જીવનમાં પણ ખુશીઓ આવે છે, તેથી નવપરિણીત યુગલો પણ અહીં દર્શન કરવા આવે છે. માતા દત કાલી ખાસ કરીને સ્થાનિક લોકો માટે એક રક્ષક દેવી જેવી છે.
(અસ્વીકરણ: અહીં આપેલી માહિતી ધાર્મિક માન્યતાઓ અને લોક માન્યતાઓ પર આધારિત છે. આના માટે કોઈ વૈજ્ઞાનિક પુરાવા નથી. અમદાવાદ એક્સપ્રેસ કોઈપણ વસ્તુની સત્યતાનો કોઈ પુરાવો આપતું નથી.)
