ભારત અમેરિકા વ્યૂહાત્મક ભાગીદારી: પાકિસ્તાનને F-16 અપગ્રેડમાં અમેરિકા નહીં આપે સાથ
અમેરિકાએ પાકિસ્તાની એફ-16 કાફલાને અપગ્રેડ કરવાનો નિર્ણય લીધો છે. પરંતુ આની ભારત અમેરિકા વ્યૂહાત્મક ભાગીદારી પર કોઈ અસર નહીં થાય. વોશિંગ્ટને સ્પષ્ટ કહી દીધું કે, બંને દેશો સાથેના સંબંધો અલગ અલગ છે. તે શૂન્ય-સરવાળાની સમીકરણ નથી. ભારત સાથે ડિફેન્સ સહયોગ વધારવા માટે અમેરિકા પ્રતિબદ્ધ છે.
પાકિસ્તાન એફ-16 કાફલો અપગ્રેડ અંગે સ્પષ્ટતા
યુએસ સ્ટેટ ડિપાર્ટમેન્ટના પ્રવક્તા ટોમી પિગોટે એએનઆઈને આ જવાબ આપ્યો. તેમણે કહ્યું કે, ભારત અને પાકિસ્તાન બંને સાથેના સંબંધો અલગ છે. ભારત અમેરિકા વ્યૂહાત્મક ભાગીદારી પરિણામલક્ષી અને મહત્વાકાંક્ષી છે. સૂત્રોના જણાવ્યા અનુસાર, પાકિસ્તાન એફ-16 કાફલો અપગ્રેડનો નિર્ણય અલગ માન્યતા પર આધારિત છે. અમેરિકા ભારત સાથે સંરક્ષણ સહયોગ વધારવા માંગે છે.
નોંધવા જોગ છે કે, પિગોટે કહ્યું કે અમેરિકા હવે, સમુદ્ર અને જમીન ક્ષેત્રે સહયોગ વધારી રહ્યું છે. તેઓ ડિફેન્સ ભાગીદારીને નવા સ્તરે લઈ જવાની તકો શોધી રહ્યા છે. પ્રતિનિધિએ કહ્યું કે, બંને દેશો વચ્ચેનો સંબંધ ઐતિહાસિક છે. તે પરિણામલક્ષી અને મહત્વાકાંક્ષી એજન્ડા પર આધારિત છે. નાર્કોટિક્સ સામેની લડત અને મુક્ત વેપાર પણ આનો ભાગ છે.
આ સ્પષ્ટતા એ સમયે સામે આવી છે જ્યારે ભારતે પાકિસ્તાન F-16 અપગ્રેડ અંગે ચિંતા વ્યક્ત કરી હતી. પાકિસ્તાન એફ-16 કાફલો અપગ્રેડને ભારત સુરક્ષાના દૃષ્ટિકોણથી જોઈ રહ્યું છે. અમેરિકાએ સ્પષ્ટ કર્યું કે, ભારત સાથેની ભાગીદારી આનાથી પ્રભાવિત થશે નહીં. બંને દેશો મળીને મુક્ત હિંદ-પ્રશાંત ક્ષેત્ર માટે કામ કરી રહ્યા છે.
નિર્ણાયક ખનિજ માળખાકીય સમજૂતી થઈ
અમેરિકાના વિદેશ મંત્રી માર્કો રુબિયોની ભારત મુલાકાત દરમિયાન મોટો કરાર થયો. ભારત અમેરિકા વ્યૂહાત્મક ભાગીદારી હેઠળ નિર્ણાયક ખનિજ માળખાકીય સમજૂતી પર હસ્તાક્ષર થયા. આ સમજૂતી અદ્યતન ટેક્નોલોજી અને એનર્જી માટે જરૂરી તત્વો પૂરા પાડશે. સરકારી સૂત્રોના જણાવ્યા અનુસાર, ફેબ્રુઆરી 2026માં FORGEનો પાયો નંખાયો હતો.
વધુમાં, અમેરિકા $30 અબજથી વધુના રોકાણો સાથે ખનિજ પુરવઠા શૃંખલા સુરક્ષિત કરી રહ્યું છે. નિર્ણાયક ખનિજ માળખાકીય સમજૂતી ખાનગી ક્ષેત્રના રોકાણોને પણ વેગ આપશે. ખાસ કરીને, પેક્સ સિલિકા અને કૂટનીતિક જોડાણોથી અબજો ડોલરના નવા પ્રોજેક્ટ શરૂ થશે. આ પહેલો અમેરિકાની રાષ્ટ્રીય સુરક્ષા અને આર્થિક સ્પર્ધાત્મકતાને મજબૂત કરશે.
મુક્ત ખુલ્લા હિંદ-પ્રશાંત ક્ષેત્ર પર સહમતી
ભારત અમેરિકા વ્યૂહાત્મક ભાગીદારી હવે દરિયાઈ ક્ષેત્રમાં નવા સ્તરે પહોંચશે. મુક્ત ખુલ્લા હિંદ-પ્રશાંત માટે બંને દેશોનો સહયોગ વધશે. દરિયાઈ ડોમેન અવેરનેસ દ્વારા નાર્કોટિક્સ અને ચાંચિયાગીરી સામે લડત વધુ અસરકારક બનશે. અમેરિકા ડિફેન્સ પાર્ટનરશિપને આગલા સ્તરે લઈ જવાની તકો શોધી રહ્યું છે. તેમ છતાં, આ તમામ પહેલ દ્વારા બંને દેશોની અર્થવ્યવસ્થાઓ વધુ સમૃદ્ધ બનશે.
ભારત અમેરિકા વ્યૂહાત્મક ભાગીદારી હવે નિર્ણાયક ખનિજો, સંરક્ષણ સહયોગ અને મુક્ત હિંદ-પ્રશાંતના માર્ગે આગળ વધી રહી છે. શું પાકિસ્તાન F-16 અપગ્રેડ છતાં ભારત સાથેનો સંરક્ષણ સહયોગ ખરેખર નવી ઊંચાઈએ પહોંચશે?