નવી દિલ્હી: આ વર્ષે ઓનલાઈન દિવાળી શોપિંગ બૂમની પાછળ દેશના નાના અને બિન-મેટ્રો શહેરોની ખરીદ શક્તિ જવાબદાર છે. એક તાજેતરના રિપોર્ટ અનુસાર, સમગ્ર ઈ-કોમર્સના કુલ ઓર્ડર વોલ્યુમમાંથી લગભગ $\mathbf{75}$ ટકા ઓર્ડર આ નાના શહેરોમાંથી આવી રહ્યા છે. આ આંકડો સ્પષ્ટ સંકેત આપે છે કે હવે ઈ-કોમર્સનું એન્જિન માત્ર મુંબઈ-દિલ્હી-બેંગ્લોર જેવા મેટ્રો શહેરો પૂરતું સીમિત નથી.
ગુજરાત માટે આ ટ્રેન્ડ ઘણો મહત્ત્વનો છે, કારણ કે રાજ્યના સુરત, વડોદરા, રાજકોટ જેવા ટિયર-2 શહેરો અને અનેક ઝડપથી વિકાસ પામતા ટિયર-3 નગરોમાં ઓનલાઈન ખરીદી ઝડપથી વધી રહી છે. આ ટ્રેન્ડ નાના વેપારીઓ અને લોજિસ્ટિક્સ કંપનીઓ માટે એક મોટી તક લઈને આવ્યો છે.
ઈ-કોમર્સની $75\%$ ખરીદી નાના ભારતમાંથી: શું છે આંકડા?
ઈન્ટેલિજન્સ પ્લેટફોર્મ 'ક્લિકપોસ્ટ' દ્વારા $\mathbf{4.25}$ કરોડથી વધુ શિપમેન્ટના ડેટાનું વિશ્લેષણ કરવામાં આવ્યું હતું, જેણે નાના શહેરોની વધતી જતી શક્તિને રેખાંકિત કરી છે. આ ડેટા અનુસાર:
કુલ ઓર્ડર વોલ્યુમનો $\mathbf{74.7\%}$ હિસ્સો ટિયર-2 અને ટિયર-3 શહેરોમાંથી આવ્યો છે.
ટિયર-3 શહેરોનો ફાળો: આ નાના નગરોએ એકલા હાથે $50.7\%$ ઓર્ડર વોલ્યુમમાં ફાળો આપ્યો છે, જે ખરેખર અસાધારણ છે.
ટિયર-2 શહેરોનો ફાળો: મધ્યમ કદના શહેરોએ $24.8\%$ હિસ્સો નોંધાવ્યો છે.
અહેવાલમાં કહેવાયું છે કે, "નોન-મેટ્રો ભારતનું કદ આશ્ચર્યજનક છે. ટિયર-3 શહેરો એકલા 50 ટકાથી વધુ ઓર્ડરનું પ્રતિનિધિત્વ કરે છે, જે 'ભારત' (નાના શહેરો)ને ઈ-કોમર્સના અવિવાદિત એન્જિન (Undisputed Engine) તરીકે પુષ્ટિ આપે છે." આ આંકડા સ્પષ્ટ કરે છે કે ઓનલાઈન શોપિંગ બૂમ પાછળ નાના ભારતની વધતી ખરીદ શક્તિ છે.
ગુજરાત પર અસર: સુરત, વડોદરા અને નાના નગરોની વધતી ખરીદ શક્તિ
દિવાળીનો તહેવાર ગુજરાતીઓ માટે ખરીદીનો સૌથી મોટો સમયગાળો હોય છે. પરંપરાગત બજારોની સાથે હવે ઓનલાઈન પ્લેટફોર્મ પણ રાજ્યના ખૂણેખૂણામાં પહોંચી ગયા છે.
સ્થાનિક વેપારીઓ માટે તક: રાજ્યમાં ઈ-કોમર્સ (L5)ની માંગ વધવાથી નાના કારીગરો, MSMEs અને સ્થાનિક વસ્તુઓ વેચતા વેપારીઓ માટે પોતાના માલને દેશભરમાં વેચવાની નવી તકો ખુલી છે. ઘણા ગુજરાતી વેપારીઓ હવે Amazon, Flipkart જેવા પ્લેટફોર્મ પર સક્રિય થયા છે.
લોજિસ્ટિક્સનું વિસ્તરણ: વધતી માંગને પહોંચી વળવા માટે, લોજિસ્ટિક્સ (પારસલ પહોંચાડવાવાળી) કંપનીઓ પણ તેમના વેરહાઉસ અને ડિલિવરી નેટવર્કનું વિસ્તરણ ગુજરાતના નાના જિલ્લાઓમાં કરી રહી છે, જેનાથી નવી રોજગારીઓનું સર્જન થઈ રહ્યું છે.
આ ડેટા દર્શાવે છે કે ઈ-કોમર્સ હવે માત્ર મોંઘા ગેજેટ્સની ખરીદી પૂરતું સીમિત નથી, પરંતુ કપડાં, ઘરની સજાવટની વસ્તુઓ અને રોજિંદા જરૂરિયાતની વસ્તુઓ માટે પણ ગુજરાતના નાનામાં નાના ગામડાઓમાં પણ તેનું ચલણ વધ્યું છે. નાના શહેરોમાં વધતી આ ઓનલાઈન ખરીદી આગામી સમયમાં ભારતના અર્થતંત્રને નવી ગતિ આપશે.
