હરિયાણા અને પંજાબ વચ્ચે ફરી એકવાર મોટો રાજકીય સંગ્રામ શરૂ થયો છે. આ વખતે વિવાદનો કેન્દ્રબિંદુ કોઈ સરહદી કે પાણીનો મુદ્દો નહીં, પરંતુ સન્માન અને આસ્થાનું પ્રતીક ગણાતી 'પાઘડી' બની છે. પંજાબના મુખ્યમંત્રી ભગવંત માને હરિયાણાના મુખ્યમંત્રી નાયબ સિંહ સૈનીના પંજાબ પ્રવાસો પર નિશાન સાધતા તેમની પાઘડીને 'નકલી પાઘડી' ગણાવી હતી, જેના જવાબમાં સૈનીએ અત્યંત આક્રમક વલણ અપનાવ્યું છે.
ચંદીગઢ સ્થિત પોતાના સત્તાવાર નિવાસસ્થાન 'સંત કબીર કુટીર' ખાતે ભાજપમાં નવા નેતાઓને સામેલ કર્યા બાદ પત્રકારો સાથે વાતચીતમાં નાયબ સિંહ સૈનીએ ભગવંત માન પર આકરા પ્રહારો કર્યા હતા. તેમણે સ્પષ્ટ કર્યું કે પાઘડી એ માત્ર વસ્ત્ર નથી પરંતુ સિખ ગુરુઓ તરફથી મળેલી પવિત્ર પરંપરા અને શ્રદ્ધાનો વિષય છે.
વિવાદના મુખ્ય હાઇલાઇટ્સ
ભગવંત માનનો કટાક્ષ: પંજાબના મુખ્યમંત્રીએ દાવો કર્યો હતો કે સૈની કારમાં પાઘડી રાખે છે અને પંચકુલાથી પંજાબમાં પ્રવેશ કરતી વખતે જ પહેરે છે જેથી લોકોને ભોળવી શકાય. તેમણે ઉમેર્યું કે પંજાબની જનતા આવી "નકલી પાઘડી" થી ભ્રમિત થશે નહીં.
સૈનીનો પલટવાર: હરિયાણાના સીએમએ જણાવ્યું કે અમારી સરકાર ગુરુઓના વિચારો પર ચાલે છે. જો માને આ દસ્તારને નકલી કહી હોય તો તેમણે સિખ ગુરુઓના પવિત્ર સ્થાન પર જઈને સમસ્ત પંજાબીઓની માફી માંગવી જોઈએ.
જોક્સ સામે કામગીરીનો દાવો: સૈનીના જૂના 'જોક્સ' વાળા નિવેદન પર વળતો પ્રહાર કરતા માને કહ્યું કે તેમની સરકારે સાડા ચાર વર્ષમાં કરેલા વિકાસ કાર્યોને માત્ર જોક્સ કહી શકાય નહીં.
બેકગ્રાઉન્ડ અને રાજકીય સંદર્ભ
હરિયાણા અને પંજાબ વચ્ચે ચંદીગઢ, સતલજ-યમુના લિંક (SYL) કેનાલ અને સરહદી મુદ્દાઓને લઈને હંમેશા તણાવ રહ્યો છે. જોકે, છેલ્લા કેટલાક સમયથી નાયબ સિંહ સૈની દ્વારા પંજાબના વિવિધ વિસ્તારોમાં ભાજપના સંગઠનાત્મક પ્રવાસો વધારી દેવામાં આવ્યા છે.
આગામી રાજકીય સમીકરણોને ધ્યાન માં રાખીને ભાજપ પંજાબમાં પોતાનો આધાર મજબૂત કરી રહ્યું છે, જેનાથી આમ આદમી પાર્ટી (AAP) અને પંજાબ સરકાર અસ્વસ્થ બની છે. પંજાબના લોકો સાથે સાંસ્કૃતિક અને ભાવનાત્મક જોડાણ સાધવાના સૈનીના પ્રયાસો સામે ભગવંત માને પાઘડીનો મુદ્દો બનાવીને વળતો રાજકીય હુમલો કર્યો છે.
જાહેર પ્રતિભાવો અને રાજકીય ગરમાવો
સિખ સમુદાય અને સંત સમાજમાં પાઘડી જેવા પવિત્ર પ્રતીક પર રાજકીય કટાક્ષ થવા બદલ રોષની લાગણી જોવા મળી રહી છે. વિશ્લેષકોના મતે, ભગવંત માનનો આ દાવો તેમના પોતાના પક્ષ માટે બેકફાયર થઈ શકે છે, કારણ કે પાઘડીને સિખ મર્યાદા અને આત્મસન્માન સાથે સીધો સંબંધ છે.
સૈનીએ આ મુદ્દાને સિખ ગુરુઓ અને પંજાબી અસ્મિતાના અપમાન સાથે જોડીને સમગ્ર વિવાદને ધાર્મિક અને ભાવનાત્મક મોડ આપી દીધો છે.
અમદાવાદ એક્સપ્રેસ વ્યુ: આગળ શું થશે?
હરિયાણા અને પંજાબ વચ્ચેનો આ વાકયુદ્ધ માત્ર નિવેદનો પૂરતો સીમિત નહીં રહે. પંજાબમાં ભાજપનો વિસ્તાર રોકવા માટે AAP આક્રમક વલણ ચાલુ રાખશે, જ્યારે ભાજપ આ નિવેદનને મુદ્દો બનાવીને પંજાબના ગ્રામીણ અને સિખ મતદારો વચ્ચે ભગવંત માન સરકારને ઘેરવાનો પ્રયાસ કરશે. આગામી દિવસોમાં આ વિવાદ વધુ ઉગ્ર બનવાના પૂર્ણ સંકેતો છે.
